Νέες εντάσεις προκαλούν οι αποκαλύψεις Αμερικανών αξιωματούχων ότι η SMIC, ο μεγαλύτερος κατασκευαστής ημιαγωγών της Κίνας, φέρεται να έχει προμηθεύσει τεχνολογία κατασκευής chips στο στρατιωτικό σύμπλεγμα του Ιράν.
Σύμφωνα με δύο ανώτερους αξιωματούχους της κυβέρνησης του Ντόναλντ Τραμπ, τους οποίους επικαλείται το Reuters, οι αποστολές εξοπλισμού ξεκίνησαν περίπου πριν από έναν χρόνο και, όπως εκτιμούν, «δεν υπάρχει λόγος να πιστεύουμε ότι έχουν σταματήσει».
Οι ίδιες πηγές υποστηρίζουν ότι η συνεργασία πιθανότατα περιλάμβανε και τεχνική εκπαίδευση πάνω στην τεχνολογία ημιαγωγών της εταιρείας.
Οι πληροφορίες αυτές, που δεν έχουν επιβεβαιωθεί επισήμως, εγείρουν σοβαρά ερωτήματα για τη στάση του Πεκίνου απέναντι στη σύγκρουση ΗΠΑ–Ισραήλ με το Ιράν, η οποία διανύει ήδη τον δεύτερο μήνα της και έχει προκαλέσει έντονες αναταράξεις στις αγορές, εκτόξευση των τιμών ενέργειας και νέους φόβους για τον παγκόσμιο πληθωρισμό.
Δεν έχει διευκρινιστεί εάν ο εξοπλισμός που φέρεται να στάλθηκε στο Ιράν περιλαμβάνει αμερικανική τεχνολογία — κάτι που θα μπορούσε να συνιστά ευθεία παραβίαση των κυρώσεων των ΗΠΑ.
Η SMIC βρίσκεται ήδη από το 2020 σε «μαύρη λίστα» της Ουάσινγκτον, που περιορίζει την πρόσβασή της σε κρίσιμα αμερικανικά εξαρτήματα και τεχνογνωσία, λόγω φερόμενων δεσμών με τον κινεζικό στρατό, κατηγορίες που η εταιρεία αρνείται.
Το Πεκίνο, από την πλευρά του, επιμένει ότι διατηρεί «κανονικές εμπορικές σχέσεις» με την Τεχεράνη, αποφεύγοντας να λάβει σαφή θέση στη σύγκρουση. Ο Κινέζος υπουργός Εξωτερικών, Ουάνγκ Γι κάλεσε πρόσφατα όλα τα εμπλεκόμενα μέρη να αξιοποιήσουν κάθε ευκαιρία για την έναρξη ειρηνευτικών συνομιλιών.
Ωστόσο, οι αποκαλύψεις έρχονται σε μια ιδιαίτερα ευαίσθητη χρονική συγκυρία. Οι ΗΠΑ επιχειρούν να περιορίσουν την τεχνολογική άνοδο της Κίνας στον τομέα των προηγμένων ημιαγωγών, επιβάλλοντας αυστηρούς περιορισμούς σε εταιρείες όπως η SMIC και μπλοκάροντας την πρόσβασή τους σε κρίσιμο εξοπλισμό από αμερικανικούς κολοσσούς όπως οι Lam Research, KLA και Applied Materials.
Οι περιορισμοί αυτοί εντάθηκαν το 2024, όταν οι ΗΠΑ έκλεισαν περαιτέρω τη στρόφιγγα εξαγωγών προς τα πιο προηγμένα εργοστάσια της SMIC, μετά την παραγωγή εξελιγμένου επεξεργαστή για το smartphone Mate 60 Pro της Huawei.
Παράλληλα, δημοσίευμα του Reuters τον προηγούμενο μήνα ανέφερε ότι το Ιράν βρισκόταν κοντά σε συμφωνία με την Κίνα για την αγορά αντιπλοϊκών πυραύλων cruise, εξέλιξη που ενισχύει τις ανησυχίες για μια βαθύτερη στρατιωτικο-τεχνολογική σύγκλιση μεταξύ των δύο χωρών.
Παραμένει ασαφές ποιος ακριβώς είναι ο ρόλος του εξοπλισμού ημιαγωγών στην πολεμική μηχανή της Τεχεράνης. Ωστόσο, Αμερικανοί αξιωματούχοι εκτιμούν ότι τέτοιες τεχνολογίες μπορούν να αξιοποιηθούν ευρέως -από ηλεκτρονικά συστήματα μέχρι προηγμένα οπλικά συστήματα- ενισχύοντας τις δυνατότητες του ιρανικού «στρατιωτικο-βιομηχανικού συμπλέγματος».
Οι ισχυρισμοί αυτοί απειλούν να κλιμακώσουν περαιτέρω την ήδη τεταμένη σχέση Ουάσινγκτον–Πεκίνου, μεταφέροντας τον ανταγωνισμό όχι μόνο στο εμπόριο και την τεχνολογία, αλλά και στο πεδίο της γεωπολιτικής σύγκρουσης.
