«Φρένο» σε καταχρηστικές πρακτικές των εταιρειών διαχείρισης απαιτήσεων (servicers) βάζει μια σημαντική απόφαση του Εφετείου Αθηνών, κρίνοντας άκυρο τον υπολογισμό τόκων με βάση το έτος 360 ημερών ακόμα και σε επαγγελματικά δάνεια, ενώ παράλληλα ακυρώνει καταγγελία δανείου που έγινε «στον αέρα» -χωρίς επίδειξη πληρεξουσιότητας.
Ειδικότερα, το Τριμελές Εφετείο Αθηνών (13ο Τμήμα - Ενοχικό) με την υπ' αριθμόν 6465/2025 απόφασή του, δικαίωσε δανειολήπτες έναντι servicer. Το Δικαστήριο απέρριψε την έφεση της εταιρείας, επικυρώνοντας την πρωτόδικη απόφαση που είχε κρίνει άκυρους τόσο τους όρους για τον υπολογισμό τόκων όσο και την ίδια την καταγγελία της δανειακής σύμβασης.
Το «καπέλο» στους τόκους
Στο επίκεντρο της υπόθεσης βρέθηκε η πρακτική των τραπεζών και των servicers να υπολογίζουν τους τόκους με βάση έτος 360 ημερών αντί του ημερολογιακού έτους των 365 ημερών. Η συγκεκριμένη πρακτική, η οποία οδηγεί σε επιβάρυνση του δανειολήπτη (καθώς το επιτόκιο εφαρμόζεται σε μικρότερο διαιρέτη), κρίθηκε από το δικαστήριο ως παράνομη και καταχρηστική.
Το ενδιαφέρον στοιχείο της απόφασης είναι ότι η προστασία αυτή επεκτάθηκε και σε δάνειο που αφορούσε αγορά επαγγελματικής στέγης (κατάστημα πρακτορείου ΟΠΑΠ). Το Εφετείο έκρινε ότι:
- Η απαγόρευση αναγραφής όρου για υπολογισμό τόκων με βάση έτος 360 ημερών ισχύει και για τα στεγαστικά δάνεια επαγγελματικής στέγης.
- Ο δανειολήπτης, ακόμα και ως επαγγελματίας, θεωρείται «καταναλωτής» και τελικός αποδέκτης της τραπεζικής υπηρεσίας, δικαιούμενος την προστασία του Ν. 2251/1994.
Οι όροι που είχαν τεθεί στις πρόσθετες πράξεις των συμβάσεων για το έτος 360 ημερών είναι αντίθετοι στον νόμο και άκυροι, σύμφωνα με την απόφαση.
Άκυρη η καταγγελία από δικηγόρο χωρίς πληρεξούσιο
Πέραν του ζητήματος των τόκων, το Δικαστήριο προχώρησε και στην ακύρωση της καταγγελίας της δανειακής σύμβασης για τυπικούς αλλά σημαντικούς λόγους. Συγκεκριμένα, η καταγγελία υπογράφηκε από δικηγόρο για λογαριασμό της εταιρείας διαχείρισης, χωρίς όμως να επιδειχθεί ή να κοινοποιηθεί στους οφειλέτες το σχετικό έγγραφο πληρεξουσιότητας.
Οι δανειολήπτες αντέδρασαν άμεσα («αμελλητί»), επιδίδοντας εξώδικη δήλωση εντός 11 ημερών, με την οποία απέκρουσαν την καταγγελία λόγω έλλειψης πληρεξουσιότητας.
Το Δικαστήριο, εφαρμόζοντας τις διατάξεις του Αστικού Κώδικα (άρθρα 167 και 226 ΑΚ), έκρινε ότι:
- Εφόσον δεν επιδείχθηκε το πληρεξούσιο και η καταγγελία αποκρούστηκε εγκαίρως από τους οφειλέτες, η πράξη της καταγγελίας είναι άκυρη.
- Η ακυρότητα αυτή είναι απόλυτη και δεν θεραπεύεται εκ των υστέρων, κάτι που σημαίνει ότι η δανειακή σύμβαση παραμένει ενεργή σαν να μην καταγγέλθηκε ποτέ.
Το ιστορικό της υπόθεσης
Η υπόθεση αφορούσε δάνεια (σε ελβετικό φράγκο και ευρώ) που είχαν χορηγηθεί αρχικά από τράπεζα το 2008 και το 2011. Οι απαιτήσεις μεταβιβάστηκαν το 2019 σε ξένο fund (εταιρεία ειδικού σκοπού με έδρα το Δουβλίνο) και τη διαχείριση ανέλαβε εταιρεία διαχείρισης (servicer).
Μετά την απόρριψη της έφεσης, η εταιρεία διαχείρισης υποχρεώθηκε να καταβάλει και τα δικαστικά έξοδα των δανειοληπτών, ύψους 700 ευρώ.
Τους δανειολήπτες εκπροσώπησε ο δικηγόρος Πειραιώς, Γιώργος Καλτσάς.
