Πολύ πιο επιθετικά από τον μέσο όρο της ευρωζώνης μείωσαν οι ελληνικές τράπεζες τα επιτόκια των καταθέσεων προθεσμίας, ενώ διατήρησαν σταθερά (κοντά στο μηδέν) τα επιτόκια των καταθέσεων μιας ημέρας, που παρέμειναν πολύ χαμηλότερα από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο.
Οι τράπεζες φάνηκε ότι για άλλη μια χρονιά αξιοποίησαν τα πολύ μεγάλα αποθέματα ρευστότητας που διαθέτουν, η οποία «λιμνάζει» χωρίς να μετατρέπεται σε δάνεια, για να κρατήσουν πολύ χαμηλά τα κόστη χρηματοδότησης από τις καταθέσεις και να ενισχύσουν με αυτόν τον τρόπο την κερδοφορία τους.
Μάλιστα, τα στοιχεία δείχνουν ότι ακολούθησαν πολύ πιο επιθετική τακτική από τις άλλες τράπεζες της ευρωζώνης. Όπως φαίνεται στον πίνακα, η χρονιά ξεκίνησε (Ιανουάριος 2025) με μέσο επιτόκιο 1,63% στις καταθέσεις προθεσμίας των νοικοκυριών, πολύ χαμηλότερο από το 2,33% του ευρωπαϊκού μέσου όρου. Όμως, παρότι ξεκίνησαν από πολύ χαμηλότερη βάση, οι ελληνικές τράπεζες μείωσαν ως τον Νοέμβριο κατά 0,51% το μέσο επιτόκιο, περίπου όσο και οι τράπεζες της ευρωζώνης (0,53%).
Στις καταθέσεις μιας ημέρας, που αποτελούν και το μεγαλύτερο μέρος των καταθέσεων (άνω του 80%), οι ελληνικές τράπεζες κάνουν ρεκόρ Ευρώπης στα χαμηλά επιτόκια (0,03%), ενώ οι ευρωπαϊκές, παρότι προχώρησαν σε μείωση, είχαν τον Νοέμβριο μέσο επιτόκιο 0,25%. Αυτή η άτοκη χρηματοδότηση από τους καταθέτες αποτελεί ένα σημαντικό ατού για τις ελληνικές τράπεζες και ενισχύει σταθερά την κερδοφορία τους.
Τα επιτόκια καταθέσεων σε ευρωζώνη και Ελλάδα
Τράπεζα της Ελλάδος: Τι λέει για την πτώση των επιτοκίων
Σημαντικές μεταβολές στο τοπίο των τραπεζικών καταθέσεων καταγράφει η Ενδιάμεση Έκθεση της Τράπεζας της Ελλάδος για το 2025. Σύμφωνα με τα στοιχεία της έκθεσης, το δεκάμηνο Ιανουαρίου-Οκτωβρίου 2025 χαρακτηρίστηκε από την αποκλιμάκωση των επιτοκίων στις προθεσμιακές καταθέσεις, ακολουθώντας την πορεία χαλάρωσης της νομισματικής πολιτικής του Ευρωσυστήματος.
Τα επιτόκια των τραπεζικών καταθέσεων προθεσμίας ακολούθησαν καθοδική πορεία κατά τη διάρκεια του 2025, σε συνέπεια με τις μειώσεις των βασικών επιτοκίων της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας.
Πιο συγκεκριμένα, τον Οκτώβριο του 2025:
- Το μεσοσταθμικό επιτόκιο στις προθεσμιακές καταθέσεις των νοικοκυριών διαμορφώθηκε στο 1,1%, μειωμένο κατά 50 μονάδες βάσης σε σχέση με το τέλος του 2024.
- Για τις μη χρηματοπιστωτικές επιχειρήσεις, το αντίστοιχο επιτόκιο διαμορφώθηκε στο 1,7%, καταγράφοντας πτώση 80 μονάδων βάσης.
Οι μειώσεις ήταν εντονότερες στα εταιρικά επιτόκια, τα οποία άλλωστε είχαν σημειώσει και τις μεγαλύτερες αυξήσεις κατά την προηγούμενη φάση ανόδου των επιτοκίων.
Σε αντίθεση με τις προθεσμιακές, τα επιτόκια των καταθέσεων διάρκειας μίας ημέρας (ταμιευτηρίου, όψεως και τρεχούμενοι λογαριασμοί) παρέμειναν ουσιαστικά αμετάβλητα το ίδιο διάστημα.
Παρά τη μείωση των αποδόσεων, η καταθετική βάση ενισχύθηκε. Στο δεκάμηνο Ιανουαρίου-Οκτωβρίου 2025, το υπόλοιπο των καταθέσεων του ιδιωτικού τομέα αυξήθηκε κατά 3,1 δισ. ευρώ, φτάνοντας τα 206 δισ. ευρώ τον Οκτώβριο του 2025. Η αύξηση αυτή είναι σημαντικά μεγαλύτερη από την αντίστοιχη περσινή περίοδο, όπου η άνοδος ήταν μόλις 0,7 δισ. ευρώ.
Ενδιαφέρον παρουσιάζει η συμπεριφορά των καταθετών. Λόγω της αποκλιμάκωσης των επιτοκίων στις προθεσμιακές καταθέσεις, παρατηρήθηκε στροφή προς τις καταθέσεις μίας ημέρας. Συγκεκριμένα, η αύξηση του συνολικού αποθέματος προήλθε από τις καταθέσεις μίας ημέρας, ενώ τα υπόλοιπα των προθεσμιακών καταθέσεων μειώθηκαν.
Η ενίσχυση των καταθέσεων των νοικοκυριών αποδίδεται στην αύξηση του ονομαστικού διαθέσιμου εισοδήματος εντός του 2025, καθώς και στη θετική ροή των πιστώσεων προς τα νοικοκυριά.
