Οι ΗΠΑ ανακοίνωσαν ότι ναυτικές τους δυνάμεις βύθισαν 16 ιρανικά ναρκοθετικά πλοία κοντά στο Στενό του Ορμούζ, καθώς εντείνονται οι ενδείξεις ότι το Ιράν επιχειρεί να τοποθετήσει θαλάσσιες νάρκες στη στρατηγικής σημασίας θαλάσσια οδό.
Σύμφωνα με τη Κεντρική Διοίκηση των Ηνωμένων Πολιτειών (CENTCOM), τα πλοία αυτά θεωρούνταν μέρος επιχείρησης ναρκοθέτησης, σε μια από τις σημαντικότερες αρτηρίες της παγκόσμιας ενεργειακής αγοράς.
Η ανακοίνωση ακολούθησε ανάρτηση του προέδρου των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος προειδοποίησε την Τεχεράνη ότι οποιαδήποτε ναρκοθέτηση στο στενό πρέπει να αφαιρεθεί άμεσα.
«Αν για οποιονδήποτε λόγο τοποθετήθηκαν νάρκες και δεν απομακρυνθούν αμέσως, οι στρατιωτικές συνέπειες για το Ιράν θα είναι σε επίπεδο που δεν έχει ξαναδεί», έγραψε ο Τραμπ στην πλατφόρμα Truth Social.
Σύμφωνα με ρεπορτάζ του CNN, το Ιράν έχει ήδη αρχίσει να τοποθετεί περιορισμένο αριθμό ναρκών στο στενό τις τελευταίες ημέρες, πιθανόν μερικές δεκάδες.
Ωστόσο, πηγές που μίλησαν στο δίκτυο εκτιμούν ότι η Τεχεράνη διατηρεί πάνω από το 80% των μικρών σκαφών και ναρκοθετικών της, γεγονός που σημαίνει ότι θα μπορούσε να τοποθετήσει εκατοντάδες νάρκες αν το επιλέξει.
Πετρέλαιο, τάνκερ και ασφαλιστικές
Το Στενό του Ορμούζ βρίσκεται ανάμεσα στο Ομάν και το Ιράν και αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους ενεργειακούς διαύλους στον κόσμο. Το 2025 περίπου 13 εκατομμύρια βαρέλια πετρελαίου ημερησίως διέρχονταν από το στενό, δηλαδή περίπου 31% του παγκόσμιου θαλάσσιου εμπορίου αργού, σύμφωνα με την εταιρεία ενεργειακών αναλύσεων Kpler.
Οι εντάσεις έχουν ήδη επηρεάσει έντονα τις αγορές ενέργειας. Οι τιμές του πετρελαίου πλησίασαν τα 120 δολάρια το βαρέλι, πριν υποχωρήσουν.
Το αμερικανικό αργό West Texas Intermediate διαπραγματευόταν περίπου στα 83,8 δολάρια το βαρέλι, ενώ το Brent βρισκόταν κοντά στα 87,9 δολάρια.
Παράλληλα, το κόστος ναύλωσης υπερδεξαμενόπλοιων στη Μέση Ανατολή εκτινάχθηκε σε ιστορικά υψηλά επίπεδα, ενώ αρκετές ασφαλιστικές εταιρείες πολεμικού κινδύνου διέκοψαν την κάλυψη πλοίων που δραστηριοποιούνται στον Περσικό Κόλπο.
Ισχυρό όπλο αποτροπής
Το Κέντρο Ρόμπερτ Στράους για τη Διεθνή Ασφάλεια και το Δίκαιο στο Τέξας έχει επισημάνει ότι η χρήση ναρκών θα μπορούσε να αποτελέσει αποτελεσματικό εργαλείο για το Ιράν, είτε για άμεση πρόκληση ζημιών είτε ως μέσο αποτροπής της ναυσιπλοΐας.
Αποχαρακτηρισμένη έκθεση της Κεντρική Υπηρεσία Πληροφοριών το 2009 σημείωνε ότι η ιρανική στρατηγική βασίζεται συχνά στην απειλή ναρκοθέτησης, ακόμη και με μικρό αριθμό ναρκών, ώστε να αυξηθούν τα ασφάλιστρα και να αποθαρρυνθούν τα πλοία που κατευθύνονται προς τα λιμάνια του Κόλπου.
Ο Τραμπ δήλωσε επίσης ότι έδωσε εντολή στην Αμερικανική Εταιρεία Χρηματοδότησης Διεθνούς Ανάπτυξης να προσφέρει ασφάλιση πολιτικού κινδύνου και εγγυήσεις για τη ναυτιλία που διασχίζει τον Κόλπο.
Παράλληλα προειδοποίησε, ότι το Πολεμικό Ναυτικό των ΗΠΑ θα μπορούσε να ξεκινήσει συνοδεία δεξαμενόπλοιων μέσω του Στενού του Ορμούζ.
Ωστόσο, σύμφωνα με ρεπορτάζ του Reuters, το Πολεμικό Ναυτικό απορρίπτει προς το παρόν σχεδόν καθημερινά αιτήματα της ναυτιλιακής βιομηχανίας για συνοδεία πλοίων, θεωρώντας ότι οι κίνδυνοι παραμένουν ιδιαίτερα υψηλοί.
Η κατάσταση περιπλέκεται περαιτέρω από το γεγονός ότι οι ΗΠΑ απέσυραν το 2025 τέσσερα ναρκαλιευτικά κλάσης Avenger που βρίσκονταν στο Μπαχρέιν, ενώ τα νεότερα πλοία που τα αντικαθιστούν αντιμετωπίζουν τεχνικές δυσκολίες στις επιχειρήσεις εξουδετέρωσης ναρκών, σύμφωνα με το εξειδικευμένο ναυτικό μέσο Naval News.
