οι Ελβετοί ψηφοφόροι απέρριψαν κατά συντριπτική πλειοψηφία την πρόταση για θεσμική αναθεώρηση και αυστηρότερη συνταγματική κατοχύρωση της ουδετερότητας, σύμφωνα με τα πρώτα επίσημα αποτελέσματα της Κυριακής. Η επίμαχη πρωτοβουλία συγκέντρωσε μόλις 31% υπέρ, ενώ το 69% καταψήφισε το μέτρο, επιβεβαιώνοντας τις προγνώσεις των δημοσκοπήσεων.
Το αποτέλεσμα αυτό διατηρεί ανέπαφη την ευχέρεια της κυβέρνησης να ερμηνεύει το παραδοσιακό δόγμα με πραγματιστικό και ευέλικτο πνεύμα, αποφεύγοντας δεσμευτικούς κανόνες που θα περιόριζαν τις διπλωματικές επιλογές της Βέρνης. Υπενθυμίζεται ότι η συζήτηση πυροδοτήθηκε από την απόφαση της χώρας να ευθυγραμμιστεί με τις κυρώσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης κατά της Ρωσίας μετά τη στρατιωτική εισβολή στην Ουκρανία το 2022. Οι εμπνευστές του μέτρου ισχυρίζονταν πως η στάση αυτή έπληξε την ιστορική ουδετερότητα, μια θέση που συμμεριζόταν ανοιχτά και η Μόσχα καλώντας τους πολίτες σε υπερψήφιση.
Οι προβλέψεις της απορριφθείσας πρότασης και το πολιτικό παρασκήνιο
Η προτεινόμενη ρύθμιση προέβλεπε ότι η ουδετερότητα της χώρας θα αποκτούσε τον χαρακτήρα της «αιώνιας και ένοπλης», απαγορεύοντας κατηγορηματικά τη συμμετοχή σε στρατιωτικές συμμαχίες και αποκλείοντας κάθε δυνατότητα επιβολής κυρώσεων εκτός του πλαισίου των Ηνωμένων Εθνών.
Σε επίπεδο πολιτικών δυνάμεων, η κυβέρνηση, το κοινοβούλιο και το σύνολο σχεδόν των κομμάτων —με μοναδική εξαίρεση το δεξιό Ελβετικό Λαϊκό Κόμμα (SVP)— συσστρατεύτηκαν εναντίον της πρωτοβουλίας. Σημαντικό ρόλο στην καμπάνια έπαιξε ο δισεκατομμυριούχος και πρώην ηγέτης του SVP, Κρίστοφ Μπλόχερ, ο οποίος διέθεσε 2 εκατ. ελβετικά φράγκα (2,4 εκατ. δολάρια) για την προώθησή της.
Σημειώνεται ότι πρόκειται για τη δεύτερη ήττα προτάσεων που στήριξε το συγκεκριμένο κόμμα μέσα στο έτος, καθώς τον περασμένο Ιούνιο οι πολίτες είχαν απορρίψει και το σχέδιο για ανώτατο όριο 10 εκατομμυρίων κατοίκων στον πληθυσμό.
Άλλες αποφάσεις στις κάλπες και το σύστημα άμεσης δημοκρατίας
Στο πλαίσιο του ελβετικού συστήματος άμεσης δημοκρατίας, οι πολίτες καλούνται σταθερά στις κάλπες έως και τέσσερις φορές ετησίως για να αποφασίσουν επί ομοσπονδιακών ζητημάτων. Παράλληλα με το μείζον ζήτημα της ουδετερότητας, η Κυριακή σημαδεύτηκε από μία ακόμη ξεχωριστή ψηφοφορία.
Οι ψηφοφόροι απέρριψαν σαφώς και σχέδιο που στόχευε στην αύξηση της εγχώριας παραγωγής τροφίμων —μια ρύθμιση που θα οδηγούσε εμμέσως σε περιορισμό στην παραγωγή κρέατος— συγκεντρώνοντας μόλις 24% ποσοστό αποδοχής.