Λιγότερα χρόνια εργασιακού βίου σε σχέση με τις περισσότερες χώρες της Ευρώπης «δείχνει» η Ελλάδα, σύμφωνα με τα νέα στοιχεία της Eurostat. Μόνο που η εικόνα αυτή χρειάζεται αρκετές υποσημειώσεις, καθώς ο συγκεκριμένος δείκτης δεν αποτυπώνει κατ’ ανάγκη το σύνολο των πραγματικών χρόνων δουλειάς στη διάρκεια του εργασιακού βίου, ιδιαίτερα σε χώρες όπως η Ελλάδα, όπου για δεκαετίες η ανασφάλιστη και αδήλωτη εργασία αποτελούσε σημαντικό κομμάτι της οικονομικής δραστηριότητας.
Ειδικότερα, σύμφωνα με τα στοιχεία Eurostat που δημοσιοποιήθηκαν σήμερα (8/8), η αναμενόμενη διάρκεια του εργασιακού βίου στην Ελλάδα διαμορφώθηκε το 2025 στα 35,3 χρόνια, όταν στην Ολλανδία έφτασε τα 44 χρόνια, στη Σουηδία τα 43,4 και στη Δανία τα 42,6. Η Ελλάδα βρίσκεται έτσι κοντά στο τέλος της ευρωπαϊκής κατάταξης, πάνω μόνο από τη Ρουμανία, την Ιταλία, τη Βουλγαρία και την Κροατία.
Η πραγματικότητα
Η διαφορά είναι εντυπωσιακή, αλλά δεν σημαίνει αυτομάτως ότι ο Έλληνας εργάζεται για αρκετά χρόνια λιγότερο από τον Ολλανδό ή τον Σουηδό. Ο δείκτης της Eurostat δεν αποτελεί, δηλαδή, έναν μετρητή όλων των πραγματικών ημερών εργασίας ενός ανθρώπου.
Εδώ βρίσκεται η σημαντική ελληνική ιδιαιτερότητα. Για πολλά χρόνια, ιδιαίτερα στις παλαιότερες γενιές εργαζομένων, η αδήλωτη ή ανασφάλιστη εργασία ήταν διαδεδομένη. Εργασία σε οικογενειακές επιχειρήσεις, μικρές επιχειρήσεις, αγροτικές δραστηριότητες, οικοδομή, τουρισμό και άλλους κλάδους συχνά δεν καταγραφόταν με τον ίδια συνέπεια και ακρίβεια, που καταγραφόταν η απασχόληση στις χώρες της Βόρειας Ευρώπης. Αυτό σημαίνει ότι ένα μέρος της πραγματικής εργασιακής διαδρομής δεν είναι απαραίτητα ορατό στους επίσημους δείκτες.
Διαφορετικές τάσεις μεταξύ των χωρών
Αξίζει επίσης να σημειωθεί, ότι μεταξύ 2016 και 2025, η αναμενόμενη διάρκεια του εργασιακού βίου αυξήθηκε σε όλες τις χώρες της ΕΕ.
Τέσσερις χώρες κατέγραψαν ιδιαίτερα σημαντική αύξηση, κατά 4 ή περισσότερα χρόνια: η Μάλτα (+4,9 χρόνια), η Ουγγαρία και η Ιρλανδία (+4,2 χρόνια) και η Ολλανδία (+4,1 χρόνια).
Η Μάλτα και η Ουγγαρία, που το 2016 βρίσκονταν κάτω από τον μέσο όρο της ΕΕ, παρουσίασαν μεγάλη αύξηση και το 2025 ξεπέρασαν τον ευρωπαϊκό μέσο όρο. Στη Μάλτα, ο βασικός λόγος ήταν η σημαντική αύξηση της αναμενόμενης διάρκειας εργασιακού βίου των γυναικών, κατά 7,8 χρόνια, η μεγαλύτερη αύξηση που καταγράφηκε σε οποιαδήποτε χώρα της ΕΕ.
Αντίθετα, η Ρουμανία, η Ισπανία, η Ιταλία, η Γερμανία και η Αυστρία παρουσίασαν σχετικά σταθερή πορεία, με αυξήσεις που δεν ξεπέρασαν τα 2 χρόνια.
Η εικόνα μεταξύ φύλων
Μια αξιοσημείωτη τάση στις περισσότερες χώρες της ΕΕ ήταν ότι η διάρκεια του εργασιακού βίου των γυναικών αυξήθηκε περισσότερο από εκείνη των ανδρών. Εξαιρέσεις αποτέλεσαν η Δανία, η Ρουμανία, η Σουηδία και η Ελλάδα. Στη Μάλτα, την Εσθονία και την Ουγγαρία, αντίθετα, η αύξηση για τις γυναίκες ήταν σημαντικά μεγαλύτερη από εκείνη των ανδρών.
Στη Σλοβενία, την Κύπρο, τη Βουλγαρία και το Βέλγιο, οι αυξήσεις για άνδρες και γυναίκες ήταν περίπου ίδιες.
Οι Ελληνίδες αναμένεται να έχουν εργασιακό βίο μόλις 31,8 χρόνια, ένας από τους χαμηλότερους στην ΕΕ. Παράλληλα, η διαφορά μεταξύ ανδρών και γυναικών στην Ελλάδα φτάνει τα 6,7 χρόνια, η τρίτη μεγαλύτερη στην Ευρώπη, πίσω από την Ιταλία και τη Ρουμανία.
Τα στοιχεία, λοιπόν, εκτός από αυτό που φαίνεται με την πρώτη ματιά, υποκρύπτουν μια αγορά εργασίας με χαμηλότερη και αργότερη συμμετοχή, μεγάλες διαφορές μεταξύ ανδρών και γυναικών, αλλά και ένα ιστορικό βάρος αδήλωτης εργασίας που κάνει τη σύγκριση με τις χώρες της Βόρειας Ευρώπης πιο σύνθετη.
Δ.Κ.
