Εν μέσω διεθνούς αβεβαιότητας το ελληνικό χρηματιστήριο βρίσκεται στο σημείο όπου πρέπει να απαντήσει σε ένα δύσκολο ερώτημα: Αν η υποχώρηση της προηγούμενης εβδομάδας είναι μια ανάπαυλα στην ανοδική πορεία, ή η αρχή μιας περιόδου ουσιαστικής διόρθωσης.
Μετά από μια μακρά διαδρομή συνεχών ρεκόρ και εντυπωσιακών αποδόσεων, οι τελευταίες συνεδριάσεις έφεραν αλλαγή κλίματος. Η γεωπολιτική ένταση στη Μέση Ανατολή αυξάνει την αβεβαιότητα, ενώ στο εσωτερικό το πολιτικό και εκλογικό ρίσκο επανέρχεται σταδιακά στο επενδυτικό κάδρο.
- Αλλωστε οι αγορές δεν φοβούνται τόσο τα γεγονότα, όσο την αβεβαιότητα που προκαλούν.
Οι δύο εκδοχές
Η ελληνική αγορά στέλνει αντικρουόμενα μηνύματα. Οι αλλεπάλληλες αυξήσεις μετοχικού κεφαλαίου, οι μαζικές ομολογιακές εκδόσεις και τα συνεχόμενα placements μπορούν να διαβαστούν με δύο διαφορετικούς τρόπους:
Η απαισιόδοξη ανάγνωση λέει ότι οι εταιρείες σπεύδουν να αντλήσουν κεφάλαια όσο οι συνθήκες παραμένουν ευνοϊκές και ότι αρκετοί βασικοί μέτοχοι επιλέγουν να μειώσουν την έκθεσή τους, μεταβιβάζοντας σημαντικά πακέτα μετοχών.
- Όταν όσοι γνωρίζουν καλύτερα μια εταιρεία πουλούν, η αγορά εύλογα αναρωτιέται αν βλέπουν μπροστά κάτι που οι υπόλοιποι δεν έχουν ακόμη αντιληφθεί.
Υπάρχει όμως και η αντίθετη ερμηνεία: Οι επιχειρήσεις αντλούν κεφάλαια επειδή σχεδιάζουν επενδύσεις, εξαγορές και επέκταση, εκμεταλλευόμενες ένα περιβάλλον χαμηλότερου κόστους χρηματοδότησης και αυξημένων αναπτυξιακών ευκαιριών. Τα placements διευρύνουν τη διασπορά, αυξάνουν τη συναλλακτική δραστηριότητα και δημιουργούν τις προϋποθέσεις για μεγαλύτερη συμμετοχή ξένων θεσμικών χαρτοφυλακίων.
Διεθνείς οίκοι και επενδύσεις
Την αισιόδοξη αυτή ανάγνωση ενισχύουν και οι διεθνείς οίκοι. Παρά τη βραχυπρόθεσμη μεταβλητότητα, οι θετικές εκθέσεις συνεχίζονται, συνοδευόμενες από υψηλότερες τιμές-στόχους και ευνοϊκές προβλέψεις.
Το ενδιαφέρον μάλιστα δεν περιορίζεται πλέον στις τράπεζες, που αποτέλεσαν την ατμομηχανή της ανόδου τα προηγούμενα χρόνια. Στο επίκεντρο περνούν πλέον και ισχυρά blue chips από την ενέργεια, τις κατασκευές, τη μεταλλουργία και άλλους εξωστρεφείς κλάδους, υποδηλώνοντας ότι η επενδυτική ιστορία της ελληνικής αγοράς διευρύνεται.
Ίσως λοιπόν το πραγματικό ερώτημα να μην είναι αν θα υπάρξει διόρθωση. Μετά από μια τόσο ισχυρή άνοδο, μια περίοδος αποφόρτισης θα ήταν μάλλον φυσιολογική. Το κρίσιμο ερώτημα είναι αν οι θεμελιώδεις προοπτικές της ελληνικής οικονομίας και οι επιδόσεις των εισηγμένων εταιρειών θα εξακολουθούν να βελτιώνονται με ρυθμό που να δικαιολογεί ακόμη υψηλότερες αποτιμήσεις.
Η αναγκαία διόρθωση και το επόμενο βήμα
Η απάντηση δεν είναι μονοσήμαντη. Οι βραχυπρόθεσμοι κίνδυνοι έχουν αυξηθεί και η μεταβλητότητα πιθανότατα θα παραμείνει. Όμως οι αγορές αποτιμούν κυρίως το αύριο. Αν οι επενδύσεις συνεχιστούν, η κερδοφορία των επιχειρήσεων διατηρηθεί σε υψηλά επίπεδα και η ελληνική οικονομία εξακολουθήσει να υπεραποδίδει έναντι της Ευρωζώνης, τότε η σημερινή νευρικότητα μπορεί να αποδειχθεί απλώς μια ενδιάμεση στάση σε έναν κύκλο που δεν έχει ακόμη ολοκληρωθεί.
Στο χρηματιστήριο, άλλωστε, οι κορυφές δεν δημιουργούνται όταν κυριαρχεί η απαισιοδοξία, αλλά όταν όλοι έχουν πειστεί ότι «αυτή τη φορά είναι διαφορετικά». Και οι μεγάλες ευκαιρίες γεννιούνται όταν η αγορά αμφιβάλλει.
Σήμερα βρισκόμαστε ακριβώς σε αυτή τη ζώνη αμφιβολίας. Εκεί όπου θα κριθεί αν η πρόσφατη πτώση είναι η αρχή ενός νέου καθοδικού κύκλου, ή απλώς η αναγκαία διόρθωση πριν από το επόμενο ανοδικό βήμα.
