Οι κάτοικοι δεκάδων αμερικανικών πόλεων υιοθέτησαν στις ενδιάμεσες εκλογές της Τρίτης περιορισμούς ή απαγορεύσεις για τα κέντρα δεδομένων, εκφράζοντας έμπρακτα τη δυσαρέσκεια τους για το θέμα, η οποία έχει ξεπεράσει τις πολιτικές διαχωριστικές γραμμές εν μέσω της ραγδαίας ανάπτυξης της τεχνητής νοημοσύνης (ΑΙ).
“Δημοκρατικοί, Ρεπουμπλικάνοι, δεν έχει σημασία. Οι άνθρωποι θέλουν απλώς να ανακτήσουν τον έλεγχο της πόλης τους”, σχολιάζει η Αλίσα Λανγκ.
Αυτή η γεωργός από την πόλη Πίκουα στο Οχάιο είναι ένα από τα βασικά στελέχη της συλλογικότητας πολιτών “Save Piqua”. Η συλλογικότητα αυτή κατάφερε, μέσω της συλλογής υπογραφών, να τεθεί σε δημοψήφισμα και να εγκριθεί την Τρίτη η απαγόρευση εγκατάστασης κέντρων δεδομένων ισχύος άνω των 25 μεγαβάτ, αποκλείοντας στην πράξη κάθε μεγάλης κλίμακας έργο.
Το αποτέλεσμα του δημοψηφίσματος θέτει σε κίνδυνο την κατασκευή ενός “data center” κόστους άνω του ενός δισεκατομμυρίου δολαρίων, που σχεδιάζει η Meta, παρότι το έργο είχε ήδη λάβει έγκριση.
Η Λανγκ, η οποία εκτρέφει βοοειδή, κατσίκες και κοτόπουλα, λέει ότι δάκρυσε από χαρά όταν έμαθε πως τα δύο τρίτα των ψηφοφόρων είχαν εγκρίνει την πρόταση.
“Είμαστε απλώς μια μικρή αγροτική κοινότητα”, εξηγεί. “Και προτιμάμε να έχουμε ένα χωράφι με καλαμπόκι ή μια βιομηχανία που θα προσφέρει εργασία σε περισσότερους ανθρώπους”, επισημαίνοντας ότι τα κέντρα δεδομένων απαιτούν λίγες θέσεις εργασίας μετά την ολοκλήρωσή τους.
Σύμφωνα με την εταιρεία συμβούλων Redbud Consulting, 38 από τις 39 τοπικές ψηφοφορίες, που είχαν καταμετρηθεί πλήρως και αφορούσαν κέντρα δεδομένων, κατέληξαν σε αυστηρότερους κανονισμούς.
Τα μέτρα αυτά έρχονται να προστεθούν στους περιορισμούς που έχουν ήδη επιβάλει σχεδόν 600 αμερικανικοί δήμοι και κοινότητες (σύμφωνα με την πλατφόρμα Electric Choice), αλλά και ολόκληρες πολιτείες, όπως η Νέα Υόρκη και το Τέξας, στη λειτουργία των κέντρων δεδομένων, τα οποία ξεφυτρώνουν σαν μανιτάρια προκειμένου να υποστηρίξουν την ανάπτυξη και τη χρήση της τεχνητής νοημοσύνης. Εκτός από τη Meta, η Google, η Microsoft και η Amazon πολλαπλασιάζουν τα σχετικά επενδυτικά τους σχέδια.
Η σταγόνα που ξεχείλισε το ποτήρι
“Οι πόλεις λένε: δεν είμαστε προς πώληση”, συνοψίζει ο Μάικλ Λιούις, μέλος μιας άλλης κίνησης πολιτών, της Ottawa United, η οποία επίσης κατάφερε να τεθεί προς εξέταση η απαγόρευση όλων των μεγάλων κέντρων δεδομένων. Η πρόταση εγκρίθηκε με μεγάλη πλειοψηφία προχθές, Τρίτη, στην πόλη Οτάβα, κοντά στο Κάνσας Σίτι.
“Το γεγονός ότι μας προσφέρουν χρήματα δεν σημαίνει ότι θα διαθέσουμε τους πόρους μας και θα αναλάβουμε να διαχειριστούμε τα περιβαλλοντικά προβλήματα που προκύπτουν” από την εγκατάσταση ενός κέντρου δεδομένων, εξηγεί ο υποψήφιος των Δημοκρατικών που ηττήθηκε στις εκλογές για την πολιτειακή Βουλή του Κάνσας.
Στο Τζέινσβιλ του Ουισκόνσιν ορισμένοι, μεταξύ των οποίων και η πλειοψηφία του δημοτικού συμβουλίου, έβλεπαν θετικά την πρόταση της εταιρείας Viridian, η οποία ήταν έτοιμη να επενδύσει στην περιοχή οκτώ δισεκατομμύρια δολάρια. Η εταιρεία ενδιαφερόταν να αξιοποιήσει μια παλιά εγκατάσταση της αυτοκινητοβιομηχανίας GM, το κλείσιμο της οποίας το 2008 είχε επηρεάσει 1.200 εργαζομένους.
“Στο παρελθόν οι τοπικές αρχές περιόριζαν τα ερωτήματά τους στις θέσεις εργασίας και τις επενδύσεις”, επισημαίνει η Κάθι Έρντμαν της οργάνωσης Janesville for Responsible Development.
“Ωστόσο, υπάρχει ένα πολύ ευρύτερο φάσμα κριτηρίων για να ξεχωρίσει κανείς ένα καλό από ένα κακό έργο”, τονίζει, αναφέροντας μεταξύ άλλων τα φορολογικά έσοδα, την επιβάρυνση των υποδομών, τη χρήση γης και “τις επιπτώσεις στην ποιότητα ζωής των κατοίκων της γύρω περιοχής”.
Πολλοί επισημαίνουν την επιβάρυνση που προκαλείται συχνά στο ηλεκτρικό δίκτυο, καθώς και τις εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου, αλλά και τις αυξημένες ανάγκες σε νερό.
Υπό την πίεση των πολιτών, το δημοτικό συμβούλιο της κοινότητας αυτής, στο νότιο τμήμα της πολιτείας, απέρριψε τον Ιούνιο την πρόταση της Viridian και στη συνέχεια υιοθέτησε μορατόριουμ διάρκειας ενός έτους. Την Τρίτη, η πλειοψηφία των ψηφοφόρων τάχθηκε υπέρ της επιβολής νέων περιορισμών.
Για οποιοδήποτε μεγάλο επενδυτικό έργο στον χώρο του πρώην εργοστασίου της GM, θα απαιτείται πλέον η διεξαγωγή δημοψηφίσματος.
Όπως περιγράφει η Έρντμαν, ορισμένοι κάτοικοι του Τζέινσβιλ προσήλθαν στις κάλπες για να εκφράσουν την πλήρη αντίθεσή τους στα κέντρα δεδομένων, ενώ άλλοι ζητούσαν “μεγαλύτερη διαφάνεια”.
“Υπάρχει ομοφωνία ως προς το ότι οι αρχές διαχειρίστηκαν πολύ άσχημα αυτό το έργο”, προσθέτει η 45χρονη ακτιβίστρια.
Στο Πίκουα, σύμφωνα με την Λανγκ, το σχέδιο της Meta ήταν η σταγόνα που ξεχείλισε το ποτήρι, οδηγώντας στην καθαίρεση δύο δημοτικών συμβούλων και του δημάρχου.
Στην Οτάβα ο Λιούις θυμάται για πολύ καιρό την κινητοποίηση αυτή στο πλαίσιο της οποίας ο ίδιος, ως αντιπρόεδρος της οργάνωσης των Δημοκρατικών στην κομητεία, συνεργάστηκε με τη γραμματέα της αντίστοιχης οργάνωσης των Ρεπουμπλικανών προκειμένου να εξασφαλίσουν δικαστικά τη διεξαγωγή δημοψηφίσματος.
"Ήταν υπέροχο", λέει με ενθουσιασμό. "Ήταν μια συλλογική προσπάθεια με την πραγματική σημασία της λέξης".