Ο Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ κάλεσε σήμερα τη διεθνή κοινότητα να ενώσει τις δυνάμεις της προκειμένου να δημιουργήσει μια "συνετή και οργανωμένη" παγκόσμια διακυβέρνηση της τεχνητής νοημοσύνης (ΤΝ, στα αγγλικά AI) ώστε να μην τεθεί σε κίνδυνο "το μέλλον της ανθρωπότητας" απέναντι σε αυτές τις τεχνολογίες.
"Η επιλογή που προσφέρεται δεν είναι (...) ανάμεσα στην τυφλή εμπιστοσύνη στην ΤΝ και τον φόβο απέναντι σε αυτήν. Είναι ανάμεσα σε μια συνετή και οργανωμένη διακυβέρνηση ή μια παρέκκλιση αφημένη στην τύχη", δήλωσε ο Αντόνιο Γκουτέρες στην ομιλία του κατά την εναρκτήρια σύνοδο του πρώτου Παγκόσμιο Διαλόγου για τη διακυβέρνηση της ΤΝ στη Γενεύη.
Αυτό το νέο διακυβερνητικό φόρουμ υπό τον συντονισμό των Ηνωμένων Εθνών αποσκοπεί να δώσει την ευκαιρία σε όλα τα κράτη μέλη και την κοινωνία των πολιτών να συντονίσουν την πλαισίωση της ανάπτυξης και της χρήσης της ΤΝ.
Ο επικεφαλής του ΟΗΕ προειδοποίησε ότι τα συστήματα αυτά, που μπορούν πλέον να γράψουν κώδικες, να δρουν στο διαδίκτυο και να λαμβάνουν αποφάσεις με όλο και λιγότερη ανθρώπινη εποπτεία, αναπτύσσονται "με φρενήρη ταχύτητα", πιο γρήγορα απ΄ό,τι οι θεσμοί που είναι επιφορτισμένοι με τον έλεγχό τους.
"Οι θεσμοί μας επινοήθηκαν για να πλαισιώσουν μηχανές που εκτελούν εντολές. Δεν είναι έτοιμοι να διαχειριστούν μηχανές που λαμβάνουν αποφάσεις. Και όταν ξεπεραστούν ορισμένα όρια, δεν μπορούν πλέον να αποκατασταθούν", εξήγησε.
"Το 'vibe-coding' (δημιουργία ενός κώδικα από την ΤΝ) μπορεί να κάνει θαύματα αλλά δεν μπορεί να δημιουργήσει ('vibe-coder") την αλήθεια. Δεν μπορεί να δημιουργήσει το μέλλον της ανθρωπότητας", επέμεινε.
Κατά τον ΓΓ ΟΗΕ, σήμερα παρουσιάζονται τρεις μεγάλοι κίνδυνοι: η ταχύτητα της ανάπτυξης της ΤΝ, η συγκέντρωση της ικανότητας ΤΝ στα χέρια ενός μικρού αριθμού επιχειρήσεων και χωρών, και η απειλή που αντιπροσωπεύουν περιεχόμενα που δημιουργούνται από ΤΝ για την ακεραιότητα της πληροφορίας και την εμπιστοσύνη στα γεγονότα.
"Το θέμα είναι να ξέρουμε αν θα διαμορφώσουμε μαζί αυτή την αλλαγή ή αν θα την αφήσουμε να μας διαμορφώσει", είπε ενώπιον εκπροσώπων κυβερνήσεων, παραγόντων του ιδιωτικού τομέα και πανεπιστημιακών που συναντώνται για δύο ημέρες στη Γενεύη.
Χαιρετίζοντας τις δυνατότητες που προσφέρουν αυτές οι τεχνολογίες για να επιταχυνθεί η ανάπτυξη, να βελτιωθεί η υγειονομική περίθαλψη ή η πρόσβαση στην εκπαίδευση, ο Γκουτέρες επιχειρηματολόγησε για μια διακυβέρνηση που θα βασίζεται σε τέσσερις προτεραιότητες: την ασφάλεια, τον σεβασμό των ανθρώπινων δικαιωμάτων και την ενίσχυση της ικανότητας των αναπτυσσόμενων χωρών και τη διαφάνεια.
Πρότεινε οι χώρες να υπόκεινται προσεχώς σε δέσμευση για την ασφάλεια των παιδιών απέναντι στην ΤΝ, με σκοπό να γίνονται δοκιμές ασφαλείας πριν από κάθε ανάπτυξη ΤΝ προσβάσιμης στα παιδιά, να απαγορεύεται η δημιουργία σεξουαλικών εικόνων παιδιών από αυτά τα συστήματα και να διασφαλίζεται ότι αν ένα παιδί παρουσιάζει ενδείξεις ψυχικής δυσφορίας το σύστημα θα σταματά και θα το συνδέει με ανθρώπινη βοήθεια.
"Τα παιδιά εξαπατώνται από μηχανές που προσποιούνται ότι είναι φίλοι τους (...) Κανένα παιδί δεν πρέπει να χρησιμοποιείται ως πειραματόζωο μιας μη ρυθμισμένης ΤΝ", επέμεινε ο Γκουτέρες.
Ο ΓΓ ανακοίνωσε επίσης ότι θα υποβάλει προσεχώς στη Γενική Συνέλευση συστάσεις για τη δημιουργία ενός Παγκόσμιου Ταμείου για την ΤΝ ώστε να ενισχυθεί η ικανότητα των αναπτυσσόμενων χωρών.
"Δεν μπορούμε να αφήσουμε το ψηφιακό χάσμα να γίνει χάσμα ΤΝ", επέμεινε.
"Αυτός ο Παγκόσμιος Διάλογος δεν αφορά απλώς τη ρύθμιση μιας τεχνολογίας. Θα πρέπει να ορίσουμε ένα κοινό όραμα στο οποίο η τεχνολογική πρόοδος συμβαδίζει με την ανθρώπινη αξιοπρέπεια, την ισότητα και τη βιώσιμη ανάπτυξη", είπε από την πλευρά της η πρόεδρος της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ Αναλένα Μπέρμποκ.
Στον απόηχο της ομιλίας του στις 23 Ιουνίου στην Εβδομάδα Κλιματικής Δράσης στο Λονδίνο (London Climate Action Week), ο Γκουτέρες κάλεσε επίσης τις μεγάλες επιχειρήσεις του τομέα να δημοσιοποιήσουν το πλήρες κλιματικό αποτύπωμα των συστημάτων τους και να τροφοδοτήσουν όλα τα κέντρα δεδομένων τους με ανανεώσιμες πηγές ενέργειας μέχρι το 2030.
Επέμεινε επίσης στον κίνδυνο στρατιωτικής χρήσης της ΤΝ, ιδιαίτερα στην καταφυγή σε αυτόνομα συστήματα φονικών όπλων.
"Μηχανές που επιλέγουν τον στόχο τους, του επιτίθενται και αφαιρούν τη ζωή χωρίς ανθρώπινο έλεγχο ή χρήση, είναι κάτι ηθικά αποκρουστικό. Είναι πολιτικά απαράδεκτο. Και πρέπει να απαγορευθεί από το διεθνές δίκαιο", πρόσθεσε, καλώντας τα κράτη να αναλάβουν δράση.
Ο κόσμος φιλοξενεί πιθανόν όπως είπε "την τελευταία γενιά που μπορεί να ορίσει τους όρους της συνύπαρξης ανάμεσα στην ανθρωπότητα και τις μηχανές". Κυβερνήσεις, επιχειρήσεις και επιστήμονες πρέπει να ενεργήσουν γρήγορα ώστε η ΤΝ να είναι "πιο ασφαλής, πιο δίκαιη, πιο προσβάσιμη και πιο ηθική".
Μετά τον Παγκόσμιο Διάλογο για τη Διακυβέρνηση της ΤΝ, πραγματοποιείται σήμερα και αύριο στη Γενεύη, θα ακολουθήσει η σύνοδος "AI for Good" για τις εφαρμογές της ΤΝ στην υπηρεσία της ανάπτυξης.
