Η Ελλάδα επιτυγχάνει σχετικά ικανοποιητικές επιδόσεις στο ποσοστό ολοκλήρωσης οροσήμων/στόχων για το σύνολο των πυλώνων του Ταμείου Ανάκαμψης, ευρισκόμενη πολύ κοντά σε αυτό του μ.ο. της ΕΕ-27. Στους επιμέρους πυλώνες , ωστόσο η εικόνα δεν είναι ομοιόμορφη. Αυτό είναι το συμπέρασμα της έκθεσης της Eurobank «7 ημέρες οικονομία».
Στους πυλώνες «Πράσινη μετάβαση» και «Έξυπνη, βιώσιμη και χωρίς αποκλεισμούς ανάπτυξη», το ποσοστό ολοκλήρωσης οροσήμων/στόχων της Ελλάδας είναι υψηλότερο συγκριτικά με το μ.ο. της ΕΕ-27 ενώ στον δεύτερο πυλώνα έχει ποσοστό ολοκλήρωσης άνω του 50% και στον πυλώνα «Ψηφιακός μετασχηματισμός» το ποσοστό ολοκλήρωσης είναι κοντά στο μ.ο. της ΕΕ-27. Παράλληλα, στον πυλώνα «Υγεία και οικονομική, κοινωνική και θεσμική ανθεκτικότητα» αν και το ποσοστό της Ελλάδας είναι χαμηλότερο από αυτό του μ.ο. της ΕΕ-27 δεν υπολείπεται σημαντικά. Αντίθετα, στους πυλώνες «Κοινωνική και εδαφική συνοχή» και «Πολιτικές για την επόμενη γενιά» το σχετικό ποσοστό της Ελλάδας είναι αρκετά χαμηλότερο.
Εκταμίευση και χρήση των πόρων του ΤΑΑ
Αναφορικά με τις εκταμιεύσεις πόρων από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή προς την Ελλάδα την περίοδο 2020-2024 η Ελλάδα έχει καλύτερες επιδόσεις στην εκταμίευση δανειακών πόρων συγκριτικά με το μ.ο. ΕΕ-27 αφού τόσο το ετήσιο ποσοστό όσο και το σωρευτικό ποσοστό εκταμιεύσεων δανείων προς το σύνολο των διαθέσιμων δανειακών πόρων είναι υψηλότερο. Στο σκέλος των επιχορηγήσεων αν και η καμπύλη που δείχνει την εξέλιξη του σωρευτικού ποσού εκταμιεύσεων της Ελλάδας συμπίπτει στο μεγαλύτερο μέρος της με την αντίστοιχη της ΕΕ-27, το έτος 2024 οι δύο καμπύλες αποκλίνουν.
Σχετικά με τη χρήση των πόρων του ΤΑΑ, η Ελλάδα επιτυγχάνει οριακά καλύτερη επίδοση συγκριτικά με το μ.ο. της ΕΕ-27 στο ποσοστό χρήσης δανειακών πόρων ενώ στο σκέλος των επιχορηγήσεων επιτυγχάνει σημαντικά χαμηλότερο ποσοστό χρήσης. Ωστόσο η εικόνα αυτή διαφοροποιείται αν ληφθεί υπόψη η εξέλιξη των ετήσιων ποσοστών εκταμίευσης δανείων και επιχορηγήσεων ως προς το σύνολο των αντίστοιχων διαθέσιμων πόρων. Και στα δύο σκέλη η Ελλάδα έχει βελτιώσει σημαντικά τα ποσοστά της τα οποία είναι υψηλότερα από τα αντίστοιχα του μ.ο. της ΕΕ-27 τη διετία 2023-2024 (το 2024 στην περίπτωση των επιχορηγήσεων και από το 2023 στην περίπτωση των δανείων).
Κατανομή πόρων και επιχορηγήσεις
Σχετικά με την κατανομή των πόρων του ΤΑΑ, στο σκέλος των επιχορηγήσεων το μεγαλύτερο ποσοστό κατευθύνεται σε κεφαλαιουχικές δαπάνες και είναι το τρίτο υψηλότερο μεταξύ των κρατών-μελών της ΕΕ-27. Στο σκέλος των δανείων το μεγαλύτερο ποσοστό κατευθύνθηκε σε άλλα στοιχεία κόστους που δεν λογίζονται ως δαπάνες (π.χ. παροχή δανείων, εισφορές μετοχικού κεφαλαίου) και προφανώς αφορά την παροχή δανείων του ΤΑΑ μέσω του τραπεζικού συστήματος.
Η ύπαρξη του ΤAΑ ειδικά για την Ελλάδα είναι σημαντική καθώς οι διαθέσιμοι προς την οικονομία της πόροι αποτελούν σημαντικό μερίδιο του ΑΕΠ. Για το λόγο αυτό και με δεδομένο ότι τα ορόσημα/στόχοι που προβλέπονται και το χρονοδιάγραμμα για την υλοποίηση των μεταρρυθμίσεων και των επενδύσεων είναι πιεστικό (καταληκτική ημερομηνία 31/08/2026), είναι σημαντικό να εντατικοποιηθούν οι προσπάθειες ώστε να υλοποιηθούν όσο το δυνατόν περισσότερες από τις υπολειπόμενες μεταρρυθμίσεις και επενδύσεις που συνδέονται με αυτό και κατά συνέπεια να αντληθούν όσο το δυνατόν περισσότεροι πόροι.
Κλειδί η αποτελεσματικότητα των επενδύσεων
Ωστόσο, και αυτό είναι ίσως σημαντικότερο, η ταχύτητα της απορρόφησης των πόρων θα πρέπει να ταυτίζεται στο μέγιστο δυνατό βαθμό με την αποτελεσματικότητα των επενδύσεων ή με άλλα λόγια οι πόροι θα πρέπει να συνεχίσουν να κατευθύνονται προς τομείς υψηλότερης τεχνολογίας και προστιθέμενης αξίας ώστε να ενισχυθεί ουσιαστικά η παραγωγικότητα και η ανταγωνιστικότητα της ελληνικής οικονομίας και να μειωθεί η απόσταση που χωρίζει την Ελλάδα από τις υπόλοιπες χώρες της ΕΕ-27 για να είναι η ανάπτυξη της μακροχρόνια βιώσιμη.
