Οι μεγάλες πυρκαγιές αποτελούν πλέον έναν από τους σημαντικότερους φυσικούς κινδύνους για την ελληνική οικονομία. Αν και η αποτίμηση της περιβαλλοντικής καταστροφής είναι πρακτικά αδύνατη –καθώς δεν μπορεί να αποδοθεί οικονομική αξία στην απώλεια δασικών οικοσυστημάτων, βιοποικιλότητας και φυσικού κεφαλαίου– οι επιπτώσεις στην πραγματική οικονομία είναι πλέον μετρήσιμες και ιδιαίτερα σημαντικές.
Η φετινή αντιπυρική περίοδος εξελίσσεται σε μία ακόμη δύσκολη χρονιά. Οι πυρκαγιές που εκδηλώθηκαν σε διάφορες περιοχές της χώρας έχουν προκαλέσει απώλειες σε κατοικίες, αγροτικές εκμεταλλεύσεις και δασικές εκτάσεις, ενώ έχουν επηρεάσει την τοπική οικονομική δραστηριότητα και τον τουρισμό σε ορισμένες περιοχές.
Αν και δεν υπάρχουν ακόμη ολοκληρωμένες οικονομικές αποτιμήσεις, είναι σαφές ότι το συνολικό κόστος θα υπερβεί κατά πολύ τις άμεσες ζημιές, καθώς θα περιλαμβάνει δαπάνες αποκατάστασης, απώλειες εισοδήματος, μειωμένη παραγωγή και πολυετείς παρεμβάσεις για την αποκατάσταση των πληγεισών περιοχών.
Μία τετραετία καταστροφών
Η εικόνα αυτή αποτελεί συνέχεια μιας ιδιαίτερα επιβαρυμένης περιόδου. Το 2025 οι πυρκαγιές ήταν λιγότερο εκτεταμένες από τις ακραίες χρονιές του παρελθόντος. Ωστόσο καταγράφηκαν σημαντικές καταστροφές στη Χίο, την Κρήτη, την Ανατολική Αττική και άλλες περιοχές, με εκκενώσεις οικισμών, ζημιές σε υποδομές και επιπτώσεις στον τουρισμό και στην αγροτική παραγωγή.
Το 2024 χαρακτηρίστηκε από μεγάλες πυρκαγιές κυρίως στη βορειοανατολική Ελλάδα και στην Αττική, ενώ το 2023 αποτέλεσε μία από τις πλέον καταστροφικές χρονιές των τελευταίων δεκαετιών. Η πυρκαγιά στον Έβρο εξελίχθηκε στη μεγαλύτερη που έχει καταγραφεί ποτέ στην Ευρωπαϊκή Ένωση, με τεράστια οικολογική και οικονομική επιβάρυνση.
Συνολικά οι φωτιές του έτους επηρέασαν κατοικίες, επιχειρήσεις, γεωργικές εκμεταλλεύσεις, κτηνοτροφία και κρίσιμες υποδομές. Εκτιμήσεις διεθνών οργανισμών και της ασφαλιστικής αγοράς είχαν τοποθετήσει μόνο τις ασφαλισμένες και άμεσα αποτιμώμενες ζημιές της Ελλάδας το 2023 σε επίπεδα που ξεπερνούσαν το 1,5 δισ. ευρώ, χωρίς να περιλαμβάνεται το πολύ μεγαλύτερο κόστος των περιβαλλοντικών απωλειών και των έμμεσων επιπτώσεων στην οικονομία.
Σε βάθος χρόνου
Η εμπειρία των τελευταίων τεσσάρων ετών δείχνει ότι οι οικονομικές συνέπειες των μεγάλων πυρκαγιών δεν περιορίζονται στις άμεσες υλικές καταστροφές. Το πραγματικό κόστος εκτείνεται σε βάθος χρόνου και αφορά τη μείωση της αγροτικής παραγωγής, τις απώλειες στον τουρισμό, τις δαπάνες πυρόσβεσης και αποκατάστασης, τη διάβρωση των εδαφών, την αύξηση του κινδύνου πλημμυρών και τη σταδιακή υποβάθμιση του φυσικού κεφαλαίου της χώρας.
Για τον λόγο αυτό, οι περισσότερες διεθνείς μελέτες επισημαίνουν ότι οι έμμεσες οικονομικές επιπτώσεις των πυρκαγιών είναι συχνά μεγαλύτερες από τις άμεσες ζημιές και συνεχίζουν να επηρεάζουν τις τοπικές οικονομίες για πολλά χρόνια μετά την κατάσβεση της φωτιάς.
