Στο μικροσκόπιο των βρετανικών κοινοβουλευτικών αρχών βρίσκεται ο ηγέτης του Reform UK, Νάιτζελ Φάρατζ, μετά από καταγγελίες ότι δεν δήλωσε δωρεά ύψους 5 εκατ. λιρών από επενδυτή κρυπτονομισμάτων και υποστηρικτή του κόμματός του, υπόθεση που απειλεί να σκιάσει τη μεγαλύτερη πολιτική άνοδο της βρετανικής λαϊκιστικής Δεξιάς εδώ και χρόνια.
Η υπόθεση αφορά χρηματικό ποσό περίπου 5 εκατ. λιρών, το οποίο φέρεται να έλαβε ο Φάρατζ από τον επιχειρηματία Κρίστοφερ Χάρμπορν, μόνιμο κάτοικο Ταϊλάνδης και σημαντικό χρηματοδότη του Reform UK.
Σύμφωνα με βρετανικά δημοσιεύματα, η υπόθεση παραπέμφθηκε στον κοινοβουλευτικό Επίτροπο Προτύπων από το Συντηρητικό Κόμμα, το οποίο ζητά να διερευνηθεί αν ο Φάρατζ παραβίασε τους κανόνες διαφάνειας της Βουλής των Κοινοτήτων.
Ο ίδιος αρνείται οποιαδήποτε παρατυπία, υποστηρίζοντας ότι το ποσό αποτελούσε προσωπικό δώρο που έλαβε πριν εκλεγεί βουλευτής στις εκλογές του 2024 και άρα δεν είχε υποχρέωση να το δηλώσει.
Ωστόσο, οι πολιτικοί του αντίπαλοι επιμένουν ότι η χρηματοδότηση έπρεπε να καταγραφεί επισήμως μετά την είσοδό του στο Κοινοβούλιο, ειδικά από τη στιγμή που -σύμφωνα με δημοσίευμα του Guardian- ο Φάρατζ ανακοίνωσε την υποψηφιότητά του λίγες εβδομάδες μετά τη λήψη του ποσού.
Ο κώδικας δεοντολογίας της Βουλής των Κοινοτήτων προβλέπει ότι οι νεοεκλεγμένοι βουλευτές οφείλουν να δηλώνουν κάθε οικονομικό συμφέρον ή παροχή που έλαβαν κατά τους 12 μήνες πριν από την εκλογή τους. Αν και τα «αμιγώς προσωπικά δώρα» μπορούν να εξαιρεθούν, οι κανόνες αναφέρουν ότι θα πρέπει να λαμβάνεται υπόψη τόσο το πιθανό κίνητρο του δωρητή, όσο και η χρήση του ποσού.
Εάν διαπιστωθεί παραβίαση των κανόνων, οι κυρώσεις μπορεί να κυμαίνονται από επίσημη απολογία, έως αναστολή της βουλευτικής ιδιότητας, ακόμη και επαναληπτική εκλογική διαδικασία για την έδρα.
Η εκτόξευση του Reform UK και οι σκιές των crypto
Η υπόθεση ξεσπά σε μία περίοδο κατά την οποία το Reform UK έχει μετατραπεί σε κεντρικό παίκτη της βρετανικής πολιτικής σκηνής, απειλώντας τόσο το κυβερνών Εργατικό Κόμμα, όσο και τους Συντηρητικούς.
Στις πρόσφατες τοπικές εκλογές, το κόμμα κατέκτησε περισσότερες από 1.400 έδρες σε δημοτικά συμβούλια της Αγγλίας, προκαλώντας πολιτικό σοκ στο Λονδίνο και ενισχύοντας τα σενάρια ότι ο Φάρατζ θα μπορούσε να εξελιχθεί σε καθοριστικό παράγοντα της επόμενης εθνικής αναμέτρησης.
Παρότι το κόμμα συνεχίζει να προηγείται σε αρκετές δημοσκοπήσεις, η δυναμική του φαίνεται να επιβραδύνεται τους τελευταίους μήνες, με ορισμένους αναλυτές να εκτιμούν ότι ίσως έχει ήδη φτάσει στο ανώτατο όριο της επιρροής του.
Η σχέση του Φάρατζ με τον κλάδο των κρυπτονομισμάτων βρίσκεται επίσης στο επίκεντρο της συζήτησης. Ο Χάρμπορν είχε δωρίσει πέρυσι περίπου 9 εκατ. λίρες στο Reform UK -τη μεγαλύτερη δωρεά εν ζωή ιδιώτη σε βρετανικό κόμμα- ενώ στο παρελθόν είχε χρηματοδοτήσει τόσο τους Συντηρητικούς, όσο και το Brexit Party, πρόδρομο σχηματισμό του Reform UK.
Οι επικριτές του Φάρατζ επισημαίνουν ότι, από τη στιγμή που εισήλθε στο Κοινοβούλιο, έχει αναδειχθεί σε ένθερμο υποστηρικτή των crypto και της χαλαρής ρύθμισης του κλάδου. Σε άρθρο γνώμης που δημοσίευσε τον Νοέμβριο, υποστήριξε ότι η Βρετανία πρέπει να ηγηθεί της «επανάστασης του ψηφιακού χρήματος», ενώ έχει δεσμευθεί να καταθέσει νομοσχέδιο για να μετατραπεί η χώρα σε παγκόσμιο κέντρο καινοτομίας blockchain και κρυπτονομισμάτων.
«Το μόνο μέσο για να προστατεύσω τη ζωή μου»
Ο Φάρατζ υποστηρίζει ότι τα χρήματα χρησιμοποιούνται αποκλειστικά για την προσωπική του ασφάλεια, λέγοντας πως είναι «ο πολιτικός που έχει δεχθεί τις περισσότερες φυσικές επιθέσεις στη σύγχρονη εποχή».
Όπως δήλωσε, παρά τα επανειλημμένα αιτήματα προς το υπουργείο Εσωτερικών και την αστυνομία, δεν έλαβε επαρκή προστασία από το κράτος, με αποτέλεσμα να χρειάζεται ιδιωτική ασφάλεια για το υπόλοιπο της ζωής του.
Το Reform UK επιβεβαίωσε ότι βρίσκεται σε επικοινωνία με τον κοινοβουλευτικό επίτροπο, επιμένοντας ότι επρόκειτο για «προσωπικό και άνευ όρων δώρο» και ότι δεν παραβιάστηκε κανένας κανόνας.
Δεν είναι πάντως η πρώτη φορά που ο Φάρατζ βρίσκεται αντιμέτωπος με ζητήματα διαφάνειας. Τον Ιανουάριο είχε κριθεί ότι καθυστέρησε να δηλώσει έσοδα περίπου 384.000 λιρών από το GB News, τη Google, το X και την εφαρμογή Cameo. Τότε, η υπόθεση έκλεισε χωρίς κυρώσεις, καθώς κρίθηκε ότι η παράλειψη ήταν ακούσια.
Οι πολιτικοί αντίπαλοί του πάντως ανεβάζουν τους τόνους. Οι Συντηρητικοί ζητούν από τον Φάρατζ να εξηγήσει «πώς πήρε τα χρήματα, γιατί τα πήρε και γιατί δεν τα δήλωσε», ενώ η πρόεδρος του Εργατικού Κόμματος Άννα Τέρλεϊ δήλωσε ότι ο ηγέτης του Reform UK απέφευγε επί μήνες να απαντήσει σε «απολύτως νόμιμα ερωτήματα» γύρω από τον δισεκατομμυριούχο χρηματοδότη του.
Μήπως στη Βρετανία η πολιτική εικόνα έχει αρχίσει να θυμίζει πολύ τις ΗΠΑ πριν την επανεκλογή Τραμπ; Η τωρινή κατάσταση με τον Κιρ Στάρμερ μοιάζει πολύ με το άδοξο τέλος της θητείας του Τζο Μπάιντεν, αλλά και το προφίλ του Νάιτζελ Φάρατζ θυμίζει πολύ Ντόναλντ Τραμπ.
