Η απόφαση της Fed να διατηρήσει αμετάβλητα τα επιτόκια, σε συνδυασμό με την ασαφή καθοδήγηση του Κέβιν Γουόρς για τις επόμενες κινήσεις της κεντρικής τράπεζας, προκάλεσε έντονη αντίδραση στις αγορές και έθεσε από νωρίς ερωτήματα για την αξιοπιστία του νέου προέδρου απέναντι στον πληθωρισμό και την ικανότητά του να διατηρήσει ενωμένη τη Fed.
Η δεύτερη συνεδρίαση της Fed υπό την προεδρία του Κέβιν Γουόρς άφησε πίσω της περισσότερα ερωτήματα απ' όσα απάντησε. Η Επιτροπή Ανοικτής Αγοράς της Fed (FOMC) αποφάσισε με ψήφους 9 έναντι 3 να διατηρήσει αμετάβλητα τα επιτόκια στο εύρος 3,5%-3,75%, όμως η αντίδραση των αγορών ανέδειξε τις πρώτες αμφιβολίες για την αξιοπιστία της νέας ηγεσίας.
Οι επενδυτές μείωσαν σημαντικά την πιθανότητα αύξησης των επιτοκίων στην επόμενη συνεδρίαση, αλλά ταυτόχρονα οδήγησαν υψηλότερα τις αποδόσεις των μακροπρόθεσμων αμερικανικών ομολόγων. Η απόδοση του 30ετούς ομολόγου του αμερικανικού Δημοσίου ανήλθε στο υψηλότερο επίπεδο από το 2007, ενώ η απόδοση του διετούς τίτλου υποχώρησε.
Η αντίθετη κίνηση στις βραχυπρόθεσμες και μακροπρόθεσμες αποδόσεις υποδηλώνει ότι οι αγορές δεν αναμένουν άμεση αυστηροποίηση της νομισματικής πολιτικής, αλλά ανησυχούν πως η Fed ενδέχεται να χρειαστεί να αντιδράσει πιο επιθετικά αργότερα. Η εκτίμηση αυτή συνδέεται με την επιμονή του πληθωρισμού πάνω από τον στόχο του 2%, τον οποίο, σύμφωνα με τον ίδιο τον Γουόρς, οι τιμές υπερβαίνουν εδώ και τουλάχιστον 63 μήνες.
Παράλληλα, σύμφωνα με τα στοιχεία του CME FedWatch, η πιθανότητα διατήρησης των επιτοκίων αμετάβλητων και στην επόμενη συνεδρίαση αυξήθηκε κατά 20 ποσοστιαίες μονάδες, φθάνοντας στο 45%. Για τις αγορές, το μήνυμα ήταν ότι η Fed εμφανίζεται απρόθυμη να αντιδράσει άμεσα στα επίμονα πληθωριστικά δεδομένα, ακόμη και αν η οικονομία συνεχίσει να διατηρεί ισχυρή δυναμική.
Η αγορά αμφισβητεί το μήνυμα της νέας ηγεσίας
Η αντίδραση των ομολόγων είχε ιδιαίτερη πολιτική και επικοινωνιακή σημασία για τον Γουόρς. Πριν αναλάβει την ηγεσία της Fed, είχε ασκήσει έντονη κριτική στον προκάτοχό του, Τζερόμ Πάουελ, όταν οι μακροπρόθεσμες αποδόσεις αυξάνονταν παρά τις μειώσεις των επιτοκίων. Τότε είχε υποστηρίξει ότι το βασικό πρόβλημα ήταν η έλλειψη αξιοπιστίας της κεντρικής τράπεζας.
Η σημερινή συγκυρία δεν είναι απολύτως συγκρίσιμη, καθώς η Fed δεν προχώρησε σε μείωση, αλλά διατήρησε σταθερά τα επιτόκια. Ο Γουόρς υποστήριξε ότι η πρόσφατη άνοδος των μακροπρόθεσμων αποδόσεων μπορεί να αντανακλά θετικές εξελίξεις, όπως η ισχυρή επιχειρηματική επενδυτική δραστηριότητα. Ωστόσο, η ερμηνεία αυτή δεν έπεισε μεγάλο μέρος της αγοράς.
Το βασικό πρόβλημα ήταν ότι ο πρόεδρος της Fed δεν εξήγησε με σαφήνεια ποια οικονομικά δεδομένα θα τον οδηγούσαν σε αύξηση των επιτοκίων, εφόσον ο πληθωρισμός παραμείνει επίμονα υψηλός. Η έλλειψη συγκεκριμένου πλαισίου δημιούργησε αβεβαιότητα για το πώς αξιολογεί η νέα ηγεσία τους κινδύνους και πότε θα ήταν διατεθειμένη να παρέμβει.
Ο Γουόρς απέφυγε επίσης να αναλύσει λεπτομερώς γιατί ο ίδιος και οι υπόλοιποι οκτώ αξιωματούχοι που ψήφισαν υπέρ της διατήρησης των επιτοκίων θεωρούν ότι το σημερινό επίπεδο είναι κατάλληλο. Η στάση αυτή συνδέεται με τη στροφή του μακριά από την πρακτική της λεγόμενης «μελλοντικής καθοδήγησης», μέσω της οποίας οι προηγούμενες ηγεσίες της Fed έδιναν ισχυρά σήματα για την πιθανή πορεία της νομισματικής πολιτικής.
Εγκατάλειψη της «μελλοντικής καθοδήγησης»
Ο νέος πρόεδρος θεωρεί ότι η εκ των προτέρων καθοδήγηση περιόρισε την ευελιξία της Fed και συχνά εμπόδισε τις αγορές να αποτυπώσουν ελεύθερα τις πραγματικές οικονομικές συνθήκες. Για τον λόγο αυτό, επιδιώκει μια πιο περιορισμένη επικοινωνιακή προσέγγιση, με λιγότερες προβλέψεις και μεγαλύτερη έμφαση στην παρατήρηση της αντίδρασης των αγορών.
Στις εναρκτήριες δηλώσεις του υποστήριξε ότι η Fed πρέπει να παρακολουθεί την αντίδραση των αγορών στις οικονομικές εξελίξεις «άμεσα και χωρίς φίλτρα». Ωστόσο, η συνέντευξη Τύπου που ακολούθησε, προκάλεσε σύγχυση σε αρκετούς οικονομολόγους, οι οποίοι δυσκολεύτηκαν να εντοπίσουν μια συνεκτική γραμμή ανάμεσα στις εκτιμήσεις του για τον πληθωρισμό και στις αποφάσεις της κεντρικής τράπεζας.
Η εικόνα έγινε ακόμη πιο σύνθετη λόγω των πρόσφατων στοιχείων για τον δείκτη τιμών καταναλωτή, ο οποίος έδειξε μείωση των τιμών κατά 0,4% τον Ιούνιο. Το στοιχείο αυτό θα μπορούσε να προσφέρει ένα θετικό επιχείρημα για τη συγκράτηση των επιτοκίων, όμως ο Γουόρς υποβάθμισε τη σημασία του, επιμένοντας ότι ο πληθωρισμός παραμένει σε υψηλά επίπεδα.
Την ίδια ώρα, δεν έδωσε σαφή απάντηση ούτε για τον δείκτη προσωπικών καταναλωτικών δαπανών (PCE), που αποτελεί το βασικό μέτρο πληθωρισμού για τη Fed και βρισκόταν στην τελευταία μέτρηση στο 4,1%. Αν και τόνισε ότι η κεντρική τράπεζα διατηρεί προς το παρόν τον συγκεκριμένο δείκτη ως βασικό σημείο αναφοράς, άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο αλλαγής της στρατηγικής μετά τον Ιανουάριο.
Πίεση από τις αγορές και εσωτερικές διαφωνίες
Η αμφισημία αυτή προκάλεσε νέες ανησυχίες για το κατά πόσο η Fed θα μπορέσει να διατηρήσει ισχυρή αξιοπιστία στη μάχη κατά του πληθωρισμού. Η απροθυμία του Γουόρς να περιγράψει τι θα μπορούσε να τον οδηγήσει σε αύξηση των επιτοκίων, σε συνδυασμό με τις αμφιβολίες που εξέφρασε για τον κεντρικό ρόλο του PCE, οδήγησαν ορισμένους επενδυτές να επανεξετάσουν τις εκτιμήσεις τους για τη σύντομη μέχρι σήμερα θητεία του.
Το πρόβλημα δεν περιορίζεται στις αγορές. Ο πρόεδρος της Fed δεν αποφασίζει μόνος του για τα επιτόκια, αλλά αποτελεί μία από τις ψήφους της FOMC. Οι τρεις διαφωνίες στη συνεδρίαση της Τετάρτης δείχνουν ότι η Επιτροπή είναι ήδη διχασμένη, ενώ εάν τα οικονομικά στοιχεία δεν βελτιωθούν τους επόμενους μήνες, ο αριθμός των αξιωματούχων που ζητούν αλλαγή πολιτικής θα μπορούσε να αυξηθεί.
Μια τέτοια εξέλιξη θα έθετε τον Γουόρς σε εξαιρετικά δύσκολη θέση. Η πίεση από τις αγορές και η εσωτερική αμφισβήτηση θα μπορούσαν να περιορίσουν την επιρροή του μόλις λίγους μήνες μετά την ανάληψη των καθηκόντων του. Ιδιαίτερη σημασία έχει ότι πρόεδρος της Fed δεν έχει βρεθεί ποτέ στη μειοψηφία σε ψηφοφορία για τα επιτόκια.
Η νέα ηγεσία καλείται, επομένως, να αποδείξει ότι μπορεί να διατηρήσει την εμπιστοσύνη των επενδυτών, χωρίς να επιστρέψει στην εκτεταμένη καθοδήγηση που ο Γουόρς θεωρεί προβληματική. Η επόμενη περίοδος θα δείξει αν η νέα επικοινωνιακή στρατηγική θα ενισχύσει την ευελιξία της Fed ή αν, αντίθετα, θα εντείνει την αβεβαιότητα και θα διαβρώσει την αξιοπιστία που ο ίδιος ο πρόεδρός της έχει θέσει ως βασική προϋπόθεση για την αποτελεσματική νομισματική πολιτική.
