Σε τροχιά σοβαρής πολιτικής κρίσης βρίσκεται το Βέλγιο μετά την πλήρη αποτυχία των κομμάτων του κυβερνητικού συνασπισμού να καταλήξουν σε συμφωνία για τον πολυετή ομοσπονδιακό προϋπολογισμό. Ο πρωθυπουργός Μπαρτ Ντε Βέβερ αναμένεται να περάσει την πόρτα του βασιλικού ανακτόρου για να συναντηθεί με τον βασιλιά Φίλιππο, υποβάλλοντας την παραίτησή του.
Οι συνομιλίες του περιορισμένου υπουργικού συμβουλίου (Kern) ολοκληρώθηκαν λίγο μετά τα μεσάνυχτα της Κυριακής, με τον Ντε Βέβερ να αποχωρεί από το γραφείο του στις 2:30 τα ξημερώματα. Παρά τις πολύωρες διαβουλεύσεις και τις διαδοχικές συμβιβαστικές προτάσεις που κατατέθηκαν, οι εταίροι δεν κατάφεραν να βρουν σημείο επαφής.
Στο επίκεντρο των διαπραγματεύσεων βρισκόταν η κάλυψη 10 δισ. ευρώ έως το 2029, ένα ποσό που κρίνεται απαραίτητο για να συγκρατηθεί το δημοσιονομικό έλλειμμα και να διασφαλιστεί η βιωσιμότητα των δημόσιων οικονομικών της χώρας.
Τα σημεία τριβής στον συνασπισμό «Arizona»
Η διαμάχη ανάμεσα στα πέντε κόμματα της συγκυβέρνησης (N-VA, MR, Les Engagés, CD&V και Vooruit) επικεντρώθηκε στην ισορροπία μεταξύ περικοπής δαπανών και επιβολής νέων φόρων:
-
Φιλελεύθεροι (MR): Απέρριψαν κατηγορηματικά οποιαδήποτε αύξηση του ΦΠΑ, απαιτώντας η δημοσιονομική προσαρμογή να γίνει κυρίως μέσω δραστικών περικοπών στις κρατικές δαπάνες.
-
Σοσιαλιστές (Vooruit) & Κεντρώοι (Les Engagés): Επέμειναν στην πρόσθετη φορολόγηση των υψηλών εισοδημάτων και των μεγάλων περιουσιών. Παράλληλα, στο τραπέζι έπεσαν προτάσεις για αύξηση της φορολόγησης στις υπεραξίες και τις χρηματιστηριακές συναλλαγές.
-
Η συμβιβαστική πρόταση: Οι Engagés και το MR πρότειναν να περιοριστεί η δημοσιονομική προσπάθεια στα 8 δισ. ευρώ αντί για 10 δισ., σενάριο που επίσης δεν προχώρησε.
Οι προειδοποιήσεις για την οικονομία και οι επόμενες κινήσεις
Ο Μπαρτ Ντε Βέβερ έκρουσε τον κώδωνα του κινδύνου για υποβάθμιση της πιστοληπτικής αξιολόγησης του Βελγίου αν δεν υπάρξει συμφωνία. Παράλληλα, ο πρωθυπουργός απέκλεισε το ενδεχόμενο να ξεκινήσει το 2027 με το σύστημα των προσωρινών δωδεκατημορίων, δηλαδή χωρίς εγκεκριμένο προϋπολογισμό.
Πλέον, οι εξελίξεις εξαρτώνται από τη στάση του βασιλιά Φιλίππου, ο οποίος έχει δύο επιλογές:
-
Να κάνει δεκτή την παραίτηση του πρωθυπουργού, πυροδοτώντας επίσημα τη βαθιά πολιτική κρίση.
-
Να δώσει νέα προθεσμία, ζητώντας από τον Ντε Βέβερ να συνεχίσει τις διαβουλεύσεις.
Όπως αποκαλύπτει η γαλλόφωνη εφημερίδα Le Soir, κανένας αντιπρόεδρος της κυβέρνησης δεν επιθυμούσε την οριστική διακοπή των συνομιλιών, με κυβερνητικά στελέχη να ελπίζουν ότι η επίσκεψη στο ανάκτορο θα λειτουργήσει ως «ηλεκτροσόκ» για την επίτευξη συμβιβασμού μεταξύ Δευτέρας και Τρίτης.